BIULETYN INFORMACYJNY
OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

11 Maj 2012

Wycieczka do Czermna

Oto relacja Moniki Piech uczestniczki Warsztatów Terapii Zajęciowej w Turkowicach z wycieczki do Czermna dawnej stolicy Grodów Czerwińskich. Wycieczka odbyła się 24.04.2012r.

Nasz Warsztat Terapii Zajęciowej znajduje się w Turkowicach na terenie dawnego parku dworskiego a po drugiej stronie rzeki znajduje się grodzisko w Czermnie. Gród Czerwień jest bardzo ważny dla historii Rusi i Polski z racji swojego przygranicznego położenia.

W polskich kronikach nie został upamiętniony żadną wzmianką, natomiast w latopisie tzw. hipackim (ipatjewskim) ruscy kronikarze wymieniają czerwień 13 razy, raz wzmiankują ziemię czerwieńską! dwukrotnie wspominają grody. O zdobyciu Grodu Czerwień przez tatarów batu-chana wspomina pod datą 1240 latopis nikonowski. Pierwszy raz gród wymieniony został przez kronikarza nestora pod datą 981: „poszedł Włodzimierz na Lachy i zajął grody ich – Przemysł, Czerwień i inne grody, jakie do dziś są pod panowaniem rusi”. Ta lakoniczna wzmianka spowodowała spory i dyskusje historyków na temat lokalizacji czerwienią, pojęcia grodów czerwieńskich i ich znaczenia we wspólnej historii Rusi i Polski. Dyskusja trwa już niemal dwa wieki. Po długotrwałych sporach naukowców nt. lokalizacji przyjmuje się, że ich terytorium znajdowało się w międzyrzeczu Wisły i Bugu. Najważniejszym i największym z grodów czerwieńskich był Czerwień (obecna wieś Czermno nad Huczwą). Przypisuje mu się rolę stolicy tego terytorium. Grody Czerwieńskie przechodziły z rąk polskich w ruskie i odwrotnie. W 981 roku Włodzimierz Wielki odebrał je Lachom (Polakom), o czym wspomina kronikarz nestor w „powieści lat minionych… „. W 1018 roku, podczas interwencji na rzecz swego zięcia Świętopełka, odebrał je Rusinom Bolesław Chrobry. W polskich rękach zostały utrzymane do 1031 roku, kiedy to ponownie zajął je dla Rusi Jarosław Mądry.

Prawdopodobnie to Jarosław, dla obrony granicy zachodniej, wybudował w latach 1031 -1039 gród Sutiejsk (sąsiadka koło Szczebrzeszyna). W 1097 roku poświadczony jest pobyt w Sutiejsku Księcia Dawida Igorowicza. Z jego obecnością związane jest prawdopodobnie znalezisko 5 pieczęci ołowianych z jego imieniem. W 1205 roku odbyła się wyprawa wojenna księcia Romana Mścisławowicza przeciwko polskim książętom Leszkowi i Konradowi. Po drodze zajął on dwa grody w tym prawdopodobnie Sutiejsk). Roman zginął w bitwie pod Zawichostem. W latach 1208-1214 Leszek
Biały zajął ziemie na wschód od Wieprza po Bug. W roku 1219 odzyskał je Daniel Romanowicz. po burzliwym okresie w swej historii, Grody Czerwieńskie znalazły się w granicach księstwa halicko-włodzimierskiego. Ponownie zostały zaatakowane w 1240 roku przez Mongołów pod wodzą Batu-chana i prawdopodobnie zniszczone.

Obecnie jest to duża góra ziemi, porośnięta trawą, gdzie w obecnym czasie badania prowadzą  archeolodzy z Uniwersytetu Marii Curie – Skłodowskiej z Lublina. Ostatnie ich odkrycia dowodzą o istnieniu na terenie Grodziska wczesnośredniowiecznego kościoła romańskiego.
Dzięki naszej pani kierownik Marty Piotrowskiej – Lackowskiej, doszło do zorganizowania wycieczki do Grodziska w Czermnie. Część osób sprawniejszych pojechała z instruktorami na rowerach, a pozostali uczestnicy z instruktorami busami, zwłaszcza że pogoda była bardzo udana (było słonecznie i ciepło). Kiedy przyjechaliśmy na miejsce rowerzyści już na nas czekali i wspólnie udaliśmy się na teren Grodziska. Na miejscu pochodziliśmy po pozostałościach po wałach obronnych i wysłuchaliśmy pogadanki historycznej pana Mateusza Pobłockiego. Nasza wycieczka zakończyła się grillem oraz wymianą wspólnych wrażeń.

Monika Piech

Copyright Ⓒ 2011 - 2018 LFOON-SW

%d bloggers like this: